سهم نسبتاْ پایین زنان در پرونده‌های ثبت اختراع؛ پتانسیلی که هنوز بالفعل نشده است!
۲۹ مهر ۱۳۹۸

سهم نسبتاْ پایین زنان در پرونده‌های ثبت اختراع؛ پتانسیلی که هنوز بالفعل نشده است!

اگرچه در طول تاریخ زنان نقش بارزی در ارائه اختراعات و فناوری‌های پرکاربردی نظیر ماشین ظرف‌شویی و یا برف پاک‌کن خودرو داشته‌اند و حتی این نقش‌آفرینی در دوران کنونی هم با ارائه اختراعاتی همچون فناوری اصلاح ژنتیکی «CRISPR» ادامه یافته است، اما بدون شک جهان از بهره گرفتن از پتانسیل نیمی از جمعیت خود، غافل مانده و در بهره‌برداری از آن ضعیف عمل نموده است. مسئله عدم استفاده کافی و لازم از پتانسیل ذهنی خلاقانه زنان، یکی از موضوعاتی است که بسیاری از نهادهای معتبر و بین‌المللی مالکیت فکری، اعم از سازمان جهانی مالکیت فکری و دفتر ثبت اختراعات و علائم تجاری آمریکا، بر آن تأکید ویژه‌ای داشته و تلاش فراوانی برای افزایش سهم زنان از اختراعات و نوآوری‌های به ثبت رسیده از خود نشان می‌دهند.

این سؤال از دیرباز مطرح بوده که چرا نام تعداد اندکی از مخترعین زن در میان انبوه پرونده‌های ثبت اختراع به چشم می‌خورد. آیا دلیل این امر، ناتوانی زنان در توسعه فناوری‌های جدید است یا این‌که مشکلات دیگری وجود دارد؟ این پرسشی است که دفتر مالکیت فکری انگلیس «IPO»، در گزارش جدید خود به آن پرداخته است. بنا بر این مطالعه، تقریباً کمتر از ۱۳ درصد از پرونده‌های ثبت اختراع در سرتاسر جهان، از سوی مخترعین زن به ثبت می‌رسد که نشان از اختلاف هفت برابری فعالیت‌های مخترعین مرد و زن دارد. نکته جالب‌تر این‌که اگرچه در طی سال‌های اخیر روند مشارکت زنان مخترع تا حدی افزایشی بوده است، اما بنا بر برآوردها، با نرخ رشد فعلی، تا سال ۲۰۷۰ میلادی امکان پر کردن این شکاف جنسیتی و برابری سهم مخترعین زن و مرد وجود نخواهد داشت. لازم به ذکر است که نسبت مخترعین زن در طی بیست سال گذشته دو برابر شده و از ۶.۸ درصد در سال ۱۹۹۸ میلادی به ۱۲.۷ درصد در سال ۲۰۱۷ افزایش یافته است.

یک علت عمده مشارکت پایین زنان مخترع که در پژوهش‌های پیشین «USPTO» و سایر نهادهای مالکیت فکری نیز به آن اشاره شده است، فقدان زنانی است که در زمینه‌های علوم، فناوری، مهندسی و ریاضیات «STEM» فعالیت دارند. به عبارت بهتر، اگر می‌خواهیم زنان بیشتری را در حال ثبت اختراع ببینیم، باید شاهد این باشیم که تعداد بیشتری از زنان در دانشگاه‌ها مشغول به تحصیل در رشته‌های بنیادین شده و یا به سمت مشاغل تحقیقاتی بروند. برای مثال، در حال حاضر کمتر از یک‌چهارم نیروی کار انگلیس در صنایع بنیادین را زنان تشکیل می‌دهند و همین به شکاف جنسیتی در اختراعات دامن زده است.

بنا بر گزارش «IPO»، روسیه در صدر کشورهای دارای بیشترین مشارکت زنان مخترع قرار دارد. تقریباً ۱۷ درصد از پرونده‌های ثبت اختراع این کشور در طی بیست سال گذشته، حداقل یک مخترع زن داشته‌اند. فرانسه با سهم ۱۶ درصدی و تایوان با سهم ۱۳ درصدی، در رده‌های بعدی کشورهای برتر از نظر مشارکت زنان در فعالیت‌های ثبت اختراع قرار گرفته‌اند. حضور چین در رده چهارم با سهم ۱۳ درصدی و بالاتر از آمریکای رده ششمی با سهم ۱۰  درصدی، از نکات جالب این فهرست است.

گفتنی است که سهم مخترعین زن از کل «US» پتنت‌های گرنت شده در سال ۲۰۱۶ میلادی، برابر با ۲۱ درصد بوده است که در مقایسه با سهم ۸ درصدی در دهه ۱۹۸۰ میلادی، روند صعودی فعالیت‌های زنان را تأیید می‌کند. البته سطح مشارکت زنان در فعالیت‌های نوآورانه آمریکا، به رویکردهای شرکت فناور نیز بستگی دارد که برای مثال، شرکت «3M» در این زمینه به شدت قوی عمل نموده است. با توجه به اثرات نابرابری جنسیتی در فرآیند ارزیابی درخواست‌های ثبت اختراع و در نتیجه، سهم کم زنان و اقلیت‌های نژادی از پتنت‌های گرنت شده، مجموعه‌ای از کمک‌های حقوقی و اداری از سوی دفاتر مختلف ثبت اختراع و شرکت‌های مختلف ارائه شده است که از آن جمله، می‌توان به تسریع بررسی درخواست‌های ثبت اختراع زنان در هند و طرح ابتکاری شرکت گوگل با همکاری دانشگاه «Yeshiva» برای رفع شکاف‌های موجود در سیستم پتنت آمریکا و کمک به زنان و اقلیت‌ها در فرآیند ثبت اختراع، اشاره نمود.

نـام و نام خانوادگی
پست الکترونیک
نظر شما
کد امنیتی (حروف بزرگ) کد امنیتی (حروف بزرگ)

پربازدید‌ترین‌ها

آزمون بر خط مالکیت فکری
۸ تیر ۱۳۹۹

آزمون بر خط مالکیت فکری

کانون پتنت ایران، در راستای اهداف خود برای آموزش و ترویج مفاهیم مالکیت فکری و به ویژه ثبت اختراع، در صدد برگزاری مجموعه‌ای از آزمون‌ها برای عموم مخاطبین علاقه‌مند است. در پی برنامه‌ریزی‌های صورت گرفته، اولین دوره از این سری آزمون‌ها، در روز جمعه مورخ ۲۰ تیرماه سال جاری و از ساعت ۹ الی ۱۱ صبح برگزار می‌گردد.

سلسله وبینارهای آموزشی مالکیت فکری وزارت بهداشت در دانشگاه‌های علوم پزشکی
۲ تیر ۱۳۹۹

سلسله وبینارهای آموزشی مالکیت فکری وزارت بهداشت در دانشگاه‌های علوم پزشکی

پیرو تفاهم‌نامه کانون پتنت ایران و وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی کشور، برگزاری یک سلسله وبینارهای آموزشی در خصوص مالکیت فکری، در دستور کار قرار گرفته است. تقویم منتشر شده، شامل ۱۰ وبینار آموزشی و ۲ وبینار ترویجی است که ویژه اعضای هیئت‌علمی، دانشجویان و پژوهشگران وزارت بهداشت، برگزار می‌گردد.

انتشار تقویم آموزشی تابستان ۹۹ آکادمی کانون پتنت ایران
۱ تیر ۱۳۹۹

انتشار تقویم آموزشی تابستان ۹۹ آکادمی کانون پتنت ایران

آکادمی کانون پتنت ایران، در ادامه سیاست‌های خود مبنی بر آموزش مخاطب‌محور در حوزه «IP» و ارتقای سطح دانش مالکیت فکری در کشور، اقدام به انتشار تقویم آموزشی تابستان ۹۹ نموده است. این تقویم آموزشی، مجموعاً ۹ رویداد آنلاین را شامل شده و متقاضیان می‌توانند با حضور در این دوره‌ها، آگاهی و دانش خود در حوزه مالکیت فکری را افزایش دهند.

شروع ثبت‌نام مردادماه سلسله وبینارهای آموزشی مالکیت فکری وزارت بهداشت
۱۴ تیر ۱۳۹۹

شروع ثبت‌نام مردادماه سلسله وبینارهای آموزشی مالکیت فکری وزارت بهداشت

پیرو تفاهم‌نامه کانون پتنت ایران و وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی کشور که برنامه‌ریزی‌هایی برای برگزاری سلسله وبینارهای آموزشی در خصوص مالکیت فکری صورت گرفت، به استحضار اعضای هیئت‌علمی، دانشجویان و پژوهشگران وزارت بهداشت می‌رساند که از نهم تیرماه، امکان ثبت‌نام برای وبینارهای مردادماه فراهم شده است.

تلاش تسلا برای تجاری‌سازی بین‌المللی نسل جدید سقف‌های خورشیدی
۴ تیر ۱۳۹۹

تلاش تسلا برای تجاری‌سازی بین‌المللی نسل جدید سقف‌های خورشیدی

تسلا آماده عرضه سقف‌های خورشیدی خود به بازارهای بین‌المللی است. این شرکت فناور که به دنبال فعالیت‌های تحقیق‌وتوسعه‌ای خود، به فناوری بسیار جذاب سقف‌های خورشیدی دست یافته، در راستای توسعه فعالیت‌های خود، اروپا را به‌عنوان یک بازار بالقوه و جذاب در نظر گرفته است. در همین راستا، با توجه به لزوم حفاظت حداکثری از این نوآوری ارزشمند، پتنت جدیدی را در دفتر ثبت اختراع اروپا به ثبت رسانیده است.

قرارگیری کتاب «مالک فکر خود باشید» در ۳۲امین فهرست لاک‌پشت پرنده
۲۷ خرداد ۱۳۹۹

قرارگیری کتاب «مالک فکر خود باشید» در ۳۲امین فهرست لاک‌پشت پرنده

به دنبال آخرین اخبار حوزه کتاب‌های ادبیات کودک و نوجوان، کتاب «مالک فکر خود باشید»، در سی و دومین فهرست لاک‌پشت پرنده جای گرفته است. این کتاب، با معرفی انواع حقوق مالکیت فکری، شامل پتنت، کپی‌رایت، علائم تجاری و طراحی‌های صنعتی، به زبانی ساده و کودکانه، مخاطب را با مقوله محافظت از دارایی‌های فکری آشنا ساخته و مثال‌های کاربردی متنوعی را برای بیان مفاهیم مدنظر ارائه نموده است.