مقالات و گزارش ها
۰۸ فروردین ۱۳۹۷

توان سیستم حقوقی چین در دفاع از پتنت‌های ثبت‌شده توسط مالکین خارجی در این کشور

filereader.php?p1=main_c4ca4238a0b923820

 

رشد قابل توجه تعداد پتنت‌های چین در طی سال‌های اخیر، توجهات زیادی را به وضعیت نوآوری، ارتباط بین پتنت و توسعه اقتصادی و سیستم قضایی و حقوقی این کشور معطوف نموده است. با اینکه درصد قابل توجهی از پتنت‌های ثبت‌شده در چین، به صاحبان چینی این پتنت‌ها تعلق دارد، با این وجود رشد سریع و غیرقابل‌انکار تعداد پتنت‌های ثبت‌شده از سوی مالکین غیربومی در این کشور (پتنت‌های مالکین خارجی) را هم نمی‌توان نادیده گرفت. بر اساس گزارش منتشرشده در سال ۲۰۱۷ میلادی توسط سازمان جهانی مالکیت فکری «WIPO» در خصوص وضعیت پتنت‌های منتشرشده در جهان در سال ۲۰۱۶ میلادی، پتنت‌های ثبت‌شده توسط مالکین خارجی (غیربومی) در چین، از نظر تعداد قابل مقایسه با تعداد کل پتنت‌های ثبت‌شده در EPO است (شکل ۱)ِ؛ به این ترتیب که تعداد کل تقاضانامه‌های ثبت اختراع EPO در سال ۲۰۱۶، برابر با ۱۵۹۳۶۸ عدد بوده است که فقط کمی بالاتر از تعداد تقاضانامه‌های ثبت اختراع در چین از سوی متقاضیان غیربومی بوده است. .شکل ۱ مقایسه‌ تعداد پتنت‌های ثبت‌شده‏ برخی کشورها در سال ۲۰۱۶ میلادی را به تفکیک مالکین بومی و مالکین خارجی نشان می‌دهد.

 

filereader.php?p1=main_96a3be3cf272e0170

شکل ۱: مقایسه‌ تعداد پتنت‌های ثبت‌شده در برخی کشورها به تفکیک مالکین بومی و غیربومی (منبع : گزارش ۲۰۱۷ سازمان جهانی مالکیت فکری)

 

سؤالی که در اینجا مطرح می‌شود، این است که توان سیستم حفاظت حقوقی چین برای محافظت از این حجم اختراعات، به چه میزان است؟ آیا سیستم ثبت و حفاظت اختراعات چین، قابلیت حفاظت از حقوق صاحبان خارجی (غیربومی) پتنت‌ها را هم دارا است؟

مطرح شدن این پرسش از طرف صاحبان خارجی اختراعات ثبت‌شده در چین و یا افرادی که با توجه به حجم و اندازه‏ بازار این کشور، تمایل به ثبت اختراع خود در آن دارند، ریشه در تردید صاحبان اختراعات دارد. منشأ این تردید، به پیش‌فرض‌هایی باز می‌گردد که در حال حاضر در مورد چین وجود دارد؛ از کیفیت بد برخی محصولات چینی وارداتی گرفته (که می‌تواند به‌نوعی باعث زیر سؤال بردن سیستم نوآوری و روند تولیدی در این کشور ‌شود) تا اخباری که بعضاً در برخی جراید در خصوص پرونده‌های حقوق مالکیت فکری در چین دیده یا شنیده می‌شود. در نتیجه‌ عوامل فوق، تردید راجع به سیستم حقوقی چین قوت یافته است و نگرانی برای صاحبان پتنت‌ها وجود دارد که در صورت ثبت اختراع در چین و وقوع تخلفی در این کشور، فرایند پیچیده شکایت و تعقیب قانونی برای طرف غیر چینی، در نهایت به شکست منتهی خواهد شد.

شایان ذکر است که وجود این پیش‌فرض که دادگاه‌های چینی به دلیل سیاست "حمایت از تولید داخلی به هر نحوی"، در صورت اقامه‌ شکایت حق را به طرف چینی دعوی قضایی می‌دهند، شرایط را برای صاحبان خارجی پتنت‌ها دشوار نموده است؛ در نتیجه با در نظر گرفتن این پیش‌فرض، بعید است که دادگاه به نفع صاحب خارجی پتنت تمام شود. علاوه بر این، پیش‌فرض دیگر در دیدگاه برخی صاحبان خارجی اختراعات، حاکی از این است که حتی اگر دادگاه به نفع طرف خارجی تمام شود، جریمه‌ای که برای طرف مقابل در این دعاوی قضایی تعیین می‌شود، بسیار ناچیز بوده و نمی‌تواند ضرر و زیان وارده را جبران نماید.

با وجود دیدگاه‌های منفی موجود نسبت به سیستم قضایی چین، اخیراً تحقیقاتی که در خصوص پرونده‌های حقوقی مربوط به اختراعات این کشور در سال ۲۰۱۴ میلادی انجام شده است، حاکی از این مسئله بوده که عکس تصورات و پیش‌فرض‌های کنونی، در حال حاضر در جریان است.

یکی از قدم‌های مثبت سیستم قضایی چین در سال‌های اخیر، جهت شفاف‌سازی بیشتر و کاهش فساد قضایی در این کشور، عمومی ساختن و قابل دسترس نمودن پرونده‌های دادگاهی این کشور است که از ابتدای ژانویه سال ۲۰۱۴ میلادی پیرو اصلاحات در سیستم قضایی این کشور به اجرا در آمد. مشاهده‌ پرونده‌های حقوقی مربوط به مصادیق مختلف مالکیت فکری، از جمله پتنت، می‌تواند منعکس‌کننده‌ نظرات دادگاه‌های چین، در مورد حدود و مرزهای حفاظت حقوقی از اختراعات ثبت‌شده در این کشور باشد. این شفافیت، علاوه بر تبعات مثبت قابل انتظار، به طرق مختلف می‌تواند باعث ایجاد انگیزه‌ بیشتر و در نهایت رشد سریع‌تر نوآوری در کشور چین شود.

تحقیق ذکر شده برای بررسی سیستم قضایی چین در برخورد با مالکین بومی و غیربومی، توسط یک دانشجوی دکترای چینی در دانشگاه برکلی کالیفرینا انجام شده و برخی نتایج جالب توجه آن، پیش از اتتشار در مجلات علمی، در وب‌سایت patently-o انتشار یافته است. در این پژوهش، تعداد ۱۶۶۳ پرونده‌ مربوط به تخلفات حوزه‌ پتنت در سال ۲۰۱۴ میلادی مورد بررسی قرار گرفتند. نتایج منتشرشده نشان می‌دهد که اولاً، برخلاف تصور اکثریت، دادگاه‌های چین در فرایندهای قضایی، تفاوتی بین صاحبان خارجی و بومی (چینی) پتنت قائل نشده و به‌طور یکسان با صاحبان پتنت برخورد می‌نمایند.

 

filereader.php?p1=main_a2ef406e2c2351e0b

شکل ۲- سهم مالکین بومی و غیربومی در پتنت‌های ثبت‌شده در چین و پرونده‌های حقوقی تشکیل شده در این کشور (سال ۲۰۱۴ میلادی)

شکل ۲، مقایسه‌ درصد پتنت‌های ثبت‌شده در کشور چین و درصد تشکیل پرونده‌های حقوقی مربوط به پتنت را، به تفکیک مالکین چینی (بومی) و غیر چینی (غیربومی) در سال ۲۰۱۴ میلادی نشان می‌دهد. از آنجا که سهم پتنت‌های ثبت‌شده توسط مالکین بومی در چین، بسیار بیشتر از سهم مالکین غیربومی است ( ۹۲.۸۴٪ در مقابل ۷.۱۶٪ در سال ۲۰۱۴)، اکثریت پرونده‌های حقوقی حوزه اختراعات نیز مربوط به پرونده‌هایی است که طرفین دعوی، هر دو چینی هستند (۹۳.۰۸) و تنها ۶.۹۲٪ پرونده‌ها (۱۱۵ عدد) مربوط به دعاوی است که حداقل یکی از طرفین، غیر چینی است.

نتایج بررسی احکام قضایی به تفکیک شاکیان بومی و غیربومی پرونده‌ها که در جدول ۱ گنجانده شده است، نشان می‌دهد که صاحبان خارجی پتنت‌ها در چین، حتی شانس بیشتری برای برنده شدن در دادگاه نسبت به صاحبان چینی دارند. همچنین میانگین مبلغی که صاحبان خارجی پتنت به‌عنوان خسارت طبق نظر دادگاه چینی دریافت نموده‌اند، بسیار بیشتر از میانگین مبالغ خسارتی است که بین طرفین چینی ردوبدل می‌شود (تقریباً سه برابر).

 

جدول ۱: نتایج بررسی احکام قضایی به تفکیک شاکیان بومی و غیربومی پرونده‌ها

filereader.php?p1=main_202cb962ac59075b9

علاوه بر این، نتایج تحقیق نشان داده است که:

  • شاکیان پرونده‌های مربوط به تخلفات پتنت، عموماً در بیش از ۸۰٪ از پرونده‌های تشکیل‌شده در کشور چین، برنده می‌شوند؛ در حالی‌که این نسبت، در کشور آلمان ۶۶٪ و در آمریکا حدود ۶۰٪ است.
  • شانس برنده شدن صاحبان پتنت‌های مربوط به طراحی صنعتی، به نسبت پرونده‌های مربوط به اختراعات و پتنت‌های کوچک کاربردی (utility model) بیشتر است.
  • درصد قابل ملاحظه‌ای از پرونده‌های تشکیل‌شده برای تخلفات پتنت در چین، در حوزه مکانیک است (حدود ۸۵٪)، در حالی‌که پرونده‌های تشکیل‌شده در حوزه‌ اختراعات الکترونیکی، حدود ۱۳ درصد و پرونده‌های تشکیل‌شده در حوزه شیمیایی، تنها حدود ۱.۵ درصد است.

این نتایج می‌تواند به صاحبان اختراعات خارجی که نسبت به کارایی سیستم قضایی و حقوقی چین مردد هستند، کمک بیشتری برای تصمیم‌گیری در خصوص ثبت اختراع در چین نماید، چراکه آرامش خیال بیشتری نسبت به حفاظت حقوقی عادلانه در این کشور که یکی از بزرگ‌ترین بازارهای دنیا را دارد احساس نموده و برای ثبت اختراعات خود اقدام می‌نمایند.

افراد مقاله
نـام و نام خانوادگی
پست الکترونیک
نظر شما
کد امنیتی (حروف بزرگ)
پربازدیدترین‌ها
مروری بر گزارش سالانه دفتر ثبت اختراع اروپا در سال ۲۰۱۸
مروری بر گزارش سالانه دفتر ثبت اختراع اروپا در سال ۲۰۱۸
دفتر ثبت اختراع اروپا، همه‌ساله گزارشی از روند درخواست‌های ارسالی، سهم کشورهای مختلف در این درخواست‌ها، برترین متقاضیان ثبت اختراع در سیستم پتنت اروپا و حوزه‌های فناوری مورد توجه مخترعین و فناوران منتشر می‌سازد. در این نوشتار، مروری اجمالی بر آخرین گزارش مذکور که در خصوص سال ۲۰۱۸ میلادی است، خواهیم داشت.
مالکیت فکری، کسب‌وکارهای دانش‌بنیان و منافع عمومی
مالکیت فکری، کسب‌وکارهای دانش‌بنیان و منافع عمومی
در این مقاله، اثرگذاری تقویت سیستم‌های مالکیت فکری بر کسب‌وکارهای دانش‌بنیان و رشد و توسعه صنعت، مورد بررسی قرار می‌گیرد. در ادامه نیز، منافع و مزایای حقوق مالکیت فکری برای عموم مردم و جامعه نیز، معرفی می‌گردد.
مجوز بهره‌برداری از پتنت؛ یک راهبرد تجاری کارآمد
مجوز بهره‌برداری از پتنت؛ یک راهبرد تجاری کارآمد
صدور مجوز، یک جایگزین سریع و آسان برای فرایند دشوار و پیچیده توسعه و تجاری‌سازی فناوری، به‌ویژه برای مخترعین فردی، صاحبان کسب‌وکارهای کوچک و حتی دانشگاه‌ها و مؤسسات تحقیقاتی و پژوهشی است. البته موفقیت در چنین مبادله‌ای، نیازمند ملاحظات فراوانی است. در نوشتار حاضر، به این موضوع پرداخته و صدور مجوز بهره‌برداری از پتنت به‌عنوان یک راهبرد کلیدی کسب‌وکار، معرفی می‌گردد.
نقش کلیدی مالکیت فکری در تقویت و اشاعه نوآوری
نقش کلیدی مالکیت فکری در تقویت و اشاعه نوآوری
طیف وسیعی از شرکت‌های بزرگ و کوچک، از اپل و سامسونگ گرفته تا برخی از استارت‌آپ‌های کوچک چند نفره، حفاظت از دارایی‌های فکری را در صدر اولویت‌های استراتژیک خود قرار داده‌انددر این نوشتار، مروری بر اهمیت حقوق مالکیت فکری در تقویت و اشاعه نوآوری، جذب سرمایه، اثرات فرهنگی در جامعه و انتقال فناوری خواهیم داشت.
بررسی عملکرد IP5 در سال ۲۰۱۸
بررسی عملکرد IP5 در سال ۲۰۱۸
فاتر ثبت اختراع آمریکا، چین، ژاپن، کره جنوبی و اتحادیه اروپا، با هدف افزایش همکاری‌ها و هماهنگی در فرآیند ثبت، انتشار و ارزیابی پتنت، اقدام به راه‌اندازی نهادی تحت عنوان «IP5» نموده‌اند.. در این نوشتار، به بررسی و مرور عملکرد «IP5» در سال ۲۰۱۸ پرداخته شده است.
شاخص جهانی نوآوری ۲۰۱۹؛ آینده نوآوری‌های پزشکی
شاخص جهانی نوآوری ۲۰۱۹؛ آینده نوآوری‌های پزشکی
سازمان جهانی مالکیت فکری، همه ساله اقدام به تدوین گزارشی در خصوص وضعیت نوآوری در سطح جهان نموده که تحت عنوان شاخص جهانی نوآوری انتشار می‌یابد. گزارش جدید که دوازدهمین نسخه از گزارش «GII» به حساب می‌آید، بر حوزه سلامت و نوآوری‌های پزشکی متمرکز شده که در نوشتار حاضر، به تحلیل و بررسی آن، خواهیم پرداخت.